MENU
Nasze ceny
Przeczytaj fragment on-line
-
nowość
-
promocja
Finanse dla niefinansistów w praktyce. Jak zrozumieć finanse firmy i podejmować lepsze decyzje biznesowe - ebook
Finanse dla niefinansistów w praktyce. Jak zrozumieć finanse firmy i podejmować lepsze decyzje biznesowe - ebook
Dlaczego firmy z dobrą sprzedażą mają problemy z pieniędzmi?
Dlaczego decyzje, które wydają się rozsądne, po czasie okazują się kosztow-ne?
Dlaczego zysk nie zawsze oznacza bezpieczeństwo finansowe?
To książka dla wszystkich, którzy podejmują decyzje biznesowe, ale nie są finansistami – i chcą wiedzieć, co naprawdę dzieje się z pieniędzmi w firmie.
Dzięki tej książce:
• zrozumiesz, jak faktycznie powstają pieniądze w firmie i gdzie znikają
• nauczysz się czytać podstawowe dane finansowe i wyciągać z nich wnioski
• zobaczysz, jak decyzje o cenach, kosztach, ludziach i inwestycjach wpływają na wynik
• dowiesz się, dlaczego rentowna firma może mieć problemy z gotów-ką
• poznasz praktyczne podejście do planowania, inwestowania i rozwoju firmy
• zrozumiesz, jak finanse wspierają strategię i rolę lidera, a nie tylko ją rozliczają.
Bonus: finanse prywatne
Książka zawiera także praktyczne wprowadzenie do finansów osobistych, dzięki któremu nauczysz się:
• lepiej zarządzać pieniędzmi w życiu prywatnym
• planować wydatki i oszczędności
• podchodzić do inwestowania bez niepotrzebnego ryzyka.
Uporządkuj myślenie o pieniądzach, podejmuj mądre decyzje i buduj wartość firmy w sposób świadomy i długofalowy.
Witold Kowalski jest konsultantem biznesowym, mentorem i trenerem z po-nad 30-letnim doświadczeniem w zarządzaniu. Pełnił funkcję CEO Nike Po-land, a także CEO i dyrektora generalnego w międzynarodowych organiza-cjach oraz we własnej firmie doradczej.
Ma za sobą ponad 12 000 godzin pracy doradczej z właścicielami firm i me-nedżerami. Specjalizuje się w poprawie rentowności, efektywności opera-cyjnej oraz przygotowaniu firm do skalowania i wzrostu. Pracuje praktycznie, koncentrując się na decyzjach, które realnie wpływają na wyniki finansowe i wartość biznesu.
Ta publikacja spełnia wymagania dostępności zgodnie z dyrektywą EAA.
Spis treści
Spis treści 7
Wstęp 11
Finanse – wiedza tajemna dla większości menedżerów 11
O książce 15
Dla kogo ta książka 20
Dlaczego nie można zignorować wiedzy finansowej 26
Moja historia w finansach – od dyletanta do świadomości finansowej 31
Wybrane pojęcia w finansach na wesoło i na smutno 38
Część I Finanse firmy
Wszystko zaczyna się od ceny 43
Trend do obniżania cen i kosztów, czyli jednak „duży może więcej” 43
Cena brutto i netto 45
Cena rynkowa 45
Składniki kosztowe ceny brutto 46
Marża i narzut w ustalaniu ceny na rynek 49
Wpływ ceny sprzedaży na marżę brutto 51
Poziomy cen dla asortymentu produktów firmowych 53
Koszt zakupu i wytworzenia 56
Elastyczność cenowa popytu przy ustalaniu cen 57
Czy kontrola cen na rynku jest możliwa? 61
Typy rabatów i upustów od cen sugerowanych 62
Koncepcja wzajemności w zyskownym budowaniu relacji z partnerami biznesowymi 64
Walka firm na rynku o podział marży brutto zawartej w cenie 64
Ceny ofertowe i rentowność zamówień klientów B2B w praktyce 66
Cena w matematycznym wzorze na sprzedaż 68
Przegląd dokumentów finansowych firmy 71
Rachunek zysków i strat (P&L 71
Struktura P&L 71
Koncepcja kosztu jako procentu wartości sprzedaży netto. 77
Koszty stałe i zmienne 81
Koszty bezpośrednie i pośrednie 87
Koszty kontrolowalne i niekontrolowalne 88
Koszty sztywne i sztywne/zarządzalne 90
Koszty OPEX i CAPE 91
Sprzedaż netto i marża produktowa brutto 93
Koszt zakupu (COGS) i wytworzenia (COGM) 100
Koszt osobowy 105
Koszty marketingu 127
KPI dla marketingu 135
Amortyzacja 144
Worek kosztów o nazwie Usługi obce 146
Koszt najmu 148
Koszty leasingu 153
Koszty 155
Koszty mediów 158
Koszt IT 161
Koszt telekomunikacji 162
Koszty transportu i usług kurierskich 163
Straty inwentaryzacyjne 168
Prowizje od obsługi kart kredytowych 170
Koszt reklamacji jakościowych 171
Badania i rozwój 173
Inne koszty 175
Zysk operacyjny brutto 176
Pozostałe przychody i koszty operacyjne 176
Pozostałe przychody i koszty finansowe 177
Płacenie podatków firmowych 178
Bilans firmy 180
Struktura bilansu firmy 180
Suma bilansowa, wartość księgowa i rynkowa firmy 183
Najważniejsze wskaźniki bilansowe 191
Dźwignia finansowa 193
„Dobry” i „zły” bilans 196
Korekty księgowe w bilansie 212
Elementy wspólne bilansu i P&L 213
Cash flow firmowy 214
Wstęp do przepływów gotówkowych 214
Cash flow wyliczany metodą bezpośrednią i pośrednią 216
Wskaźniki cash flow 223
Kto odpowiada za cash flow? 225
Dlaczego rentowna firma może upaść? 226
Praktyczne rady, jak poprawić cash flow 227
Który dokument finansowy firmy jest najważniejszy? 229
Budżet firmowy 232
Metodologia i etapy tworzenia budżetu rocznego dla MŚP 232
Okresowa kontrola wykonania budżetu 238
Wskaźniki finansowe w relacji do firmowych KPI 242
Alternatywne wskaźniki dla jednostek i firm, ze skutkami finansowymi 248
Finanse w służbie lidera i firmy 253
Wstęp 253
Czas to pieniądz 253
Nadrzędny cel firmy a decyzje finansowe 257
Finanse w holistycznym podejściu do firmy – koncepcja „toczenia kul” przez lidera 259
Cechy lidera w finansach 268
Zarządzanie finansami „po ludzku” 270
Etyka w finansach 274
Pułapka sukcesu i ograniczonej konkurencji w finansach firmy 278
Syndrom „krótkiej kołdry” w finansach firmy 279
Fundamenty finansów w firmie 282
Model biznesowy przedsiębiorstwa i forma jego prezentacji 282
Organizacja finansów firmowych 286
Świadomość finansowa na wszystkich poziomach organizacji 289
Procesy i narzędzia finansowe 294
Procesy finansowe w firmie 294
Modelowanie finansowe 298
Rachunkowość zarządcza 300
Systemy wspierające wdrożenie nowoczesnych finansów 304
Finansowanie bieżącej działalności i skalowania firmy 317
Od kapitału początkowego do obrotowego 319
Kapitał obrotowy w cyklu konwersji gotówki 320
Wewnętrzne źródła finansowania 326
Zewnętrzne źródła finansowania 329
Inwestycje – szansa na rozwój albo kula u nogi 344
Podejście korporacyjne do inwestycji345
Podejście MŚP do inwestycji – dramatyczny rozjazd teorii z praktyką 352
Wzorcowy proces podejmowania i wdrażania decyzji inwestycyjnych 355
Wybrane aspekty strategii finansowej na tle strategii ogólnej dla MŚP 359
Proces strategiczny 359
Innowacje w strategii 363
Integracja pozioma i pionowa w strategii 368
Ryzyka finansowe w strategii 372
Wpływ wskaźników rentowności inwestycji i innych KPI
na finansową gotowość strategiczną firmy 375
Część II Finanse osoby i rodziny
Podejście filozoficzne do finansów jednostki 379
Dokumenty finansowe gospodarstwa domowego 391
Rachunek zysków i strat 391
Cash flow gospodarstwa domowego 394
Bilans rodziny 396
Strategia prywatnego inwestowania 401
Wstęp 401
Podstawowe instytucje i narzędzia inwestycyjne dla inwestora indywidualnego 406
Jak nie zostać ofiarą giełdowych baniek spekulacyjnych 417
Inwestowanie w kryptowaluty 422
Dywersyfikacja inwestycji na różnych etapach życia przedsiębiorcy i menedżera 429
Zakończenie 433
Wdrożenie wiedzy finansowej w firmie i w życiu osobistym 433
Rola cykliczności w poprawie wyników firmy 433
„Zrób to sam” 439
Rola czynnika zewnętrznego we wdrażaniu zmian w MŚP 440
Przykładowi partnerzy do wdrożenia wiedzy finansowej – sponsorzy promocji tej książki 446
Bibliografia 455
| Kategoria: | Bankowość i Finanse |
| Zabezpieczenie: |
Watermark
|
| ISBN: | 978-83-8231-820-3 |
| Rozmiar pliku: | 5,8 MB |
FRAGMENT KSIĄŻKI
Trend do obniżania cen i kosztów, czyli jednak „duży może więcej”
Pierwsze paragrafy tego rozdziału zostaną być może uznane przez doświadczonych menedżerów niefinansistów za trywialne, ale dla dużej części przedsiębiorców, szczególnie tych początkujących, mogą okazać się wielce przydatne. Warto zatem wyjaśnić finansowe pojęcia podstawowe i nie zakładać, że wszyscy je znają, gdyż tak nie jest. To może być jeden z powodów, dlaczego niefinansistów odstręczają książki, w których tłumaczy się im zagadnienia finansowe słowami, które specjalistom wydają się zrozumiałe, a dla innych czytelników są żargonem branżowym, który ich odrzuca.
Bez ceny nie ma wartości, a bez wartości nie ma finansów. Tak jak rodzina lub związek partnerski to podstawowa komórka w społeczeństwie, tak w biznesie cena jednostkowa przekłada się bezpośrednio na powodzenie firmy na rynku. Dlatego analizę dokumentów finansowych zaczynam od analizy polityki ustalania ceny.
Firma operuje na rynku, a ten, statystycznie rzecz ujmując, lubi niskie ceny. Nawet bogaci ludzie kochają robić zakupy w outletach i korzystać z tanich linii lotniczych. Są grupy klientów, które przy podejmowaniu decyzji zakupowych kompletnie nie patrzą na cenę, ale to wyjątki od reguły. Istnieją segmenty konsumentów, dla których cena to nienajważniejszy czynnik decyzyjny przy zakupach i o ich atencję oraz lojalność walczy wiele firm. Dostęp do internetu sprzyja porównaniom cen i jeśli klient ma wybrać produkt droższy, to trzeba mu jasno pokazać, jakie korzyści osiągnie z takiego wyboru. Gdy rząd swoją polityką dopuszcza do drożyzny w danym kraju, zaostrza politykę podatkową czy finansową, może łatwo przegrać wybory. Rosnący PKB kraju nie jest powodem do dumy dla przeciętnego obywatela, jeśli nie czuje on tego w swoim portfelu. Powyższe informacje nie są dobre dla firm, które, aby zachować godziwą marżę na sprzedawanych produktach, po prostu podnoszą ceny, gdyż konsumenci mogą się od nich odwrócić.
W wyścigu cenowym większe szanse na zwycięstwo mają firmy duże, z dużą skalą działania w danym kraju, regionie, czy firmy globalne. Mogą kupować produkty, usługi i komponenty do produkcji taniej, korzystając z rabatów ilościowych, stopniowo eliminując mniejszych, nieinnowacyjnych konkurentów, a więc większa skala działania robi wielką różnicę. Dzięki przewadze kosztowej duże firmy mogą oferować konkurencyjne ceny, często znacznie niższe, a w sytuacji ograniczonej konkurencji także wyższe, co dodatkowo je wzmacnia. Te tendencje można łatwo zaobserwować na polskim rynku sklepów spożywczych, gdzie dominują dyskonty typu Biedronka czy Lidl, oraz sklepy „convenience”, takie jak Żabka, eliminując z rynku małe sklepy rodzinne. Te ostatnie początkowo próbowały konkurować jakością obsługi i towarów, ale sieci szybko nadrobiły tę lukę w doświadczeniu klienta (consumer experience), poprawiając ekspozycję, serwując towary wysokiej jakości i przyśpieszając obsługę klienta. Rewolucja AI oznacza, że postępująca automatyzacja wpłynie na możliwość oferowania niższych cen, gdyż wzrośnie wydajność i uniezależnienie od niepewnego czynnika ludzkiego.
Sytuacją standardową dla firm jest więc presja na obniżenie cen, a co za tym idzie, i na ciągłą optymalizację kosztów. W tych kwestiach sprawdza się hasło, rubasznie nadużywane w opisie stosunków damsko-męskich, że „duży może więcej”, choć na pocieszenie można dodać, że mniejszy nie stoi na straconej pozycji, jeśli wykaże się większą kreatywnością.
Cena brutto i netto
Początkujący przedsiębiorcy często posługują się cenami brutto, gdy próbują kalkulować opłacalność swojej firmy w programie Excel. Wynika to z podejścia gotówkowego do firmy i chęci przewidywania braku pieniędzy na pokrycie bieżących zobowiązań. Jeśli właściciel płaci za coś 100 zł, to tyle gotówki wychodzi mu z kieszeni albo z konta bankowego. Jeśli wystawia fakturę, to jej odbiorca płaci ją wraz z VAT (Value Added Tax). Nie bardzo interesuje go, że potem jego księgowy robi jakieś rozliczenie, z którego wynika, że ma dopłacić jakiś VAT albo prosić urząd skarbowy o zwrot jego nadpłaty. Sytuacją standardową jest raczej dopłata VAT po zamknięciu miesiąca, skoro firma kupuje towary, a ich koszt wlicza potem do wyższej ceny sprzedaży, do której dodaje VAT kwotowo wyższy, niż płaci przy fakturze zakupowej.
W dokumentach finansowych stosuje się ceny netto, gdyż VAT zazwyczaj nie jest kosztem, lecz tylko podatkiem pośrednim, który ostatecznie płaci konsument końcowy. Nawet jak płacimy VAT do urzędu skarbowego (kwotę nadpłaty VAT dodanego do cen, wyższą niż zapłaconego w cenach zakupu), to najpierw to klient końcowy płaci nam go w cenie sprzedaży z VAT-em.
Ten podatek jest widoczny w kosztach tylko wtedy, gdy z jakichś przyczyn nie można go odliczyć. Na przykład firma zwolniona z VAT nie dolicza go do ceny końcowej, ale jej koszty obciąża VAT zawarty w zakupach firmowych.
Oficjalne raporty finansowe twojej firmy są w cenach netto, a jeśli twoje ręczne wyliczenia w Excelu są w cenach brutto, to oba podejścia nie są kompatybilne i nie można ich bezpośrednio porównywać ani uzgodnić.
Cena rynkowa
Przy ogromnym zróżnicowaniu produktów ich cena rynkowa to pojęcie względne, gdyż tylko w miarę jednorodne produkty można porównać jak „jabłka do jabłek”. Każda modyfikacja produktu podstawowego, dołożenie do niego dodatkowych usług i wyróżników, sprzedaż w pakietach, działania na emocjach w sprzedaży lub podkreślanie jakichś funkcji czy emocji w przekazie marketingowym utrudnia bezpośrednie porównania produktów konkurencyjnych klientom końcowym.
Gdy zapytamy przeciętnego przedsiębiorcę o konkurencję, to z łatwością ją wskaże. Ceny produktów i usług rywali na rynku są realnym punktem odniesienia dla firmy przy wyznaczaniu własnych cen, ale można to porównać do polowania na jelenia. Myśliwy musi go wypatrzyć w kniei, ale to jest cel ruchomy, raz biegnie, potem stoi, a czasami się nawet położy. Ceny nieustannie zmieniają się z różnych powodów, a te firmy, które ich uważnie nie śledzą, mogą zaniżać swoją rentowność. Z uwagi na fakt, że w gospodarce dominuje paradygmat ciągłego wzrostu (kto nie rośnie, ten relatywnie spada), na rynku pojawia się dużo produktów nietrafionych, gdyż firmy słabo przewidują popyt. Prognozowanie sprzedaży jest obiektywnie coraz trudniejsze, a firmy produkują rzeczy w nadmiarze, z nadzieją, że tym razem wstrzelą się w popyt. Potem muszą pozbywać się nadwyżek w niższych cenach. W czasach konsumpcjonizmu rynek w zasadzie absorbuje większość nadmiernej podaży, pod warunkiem że kupi znacznie taniej.
Pytania do przemyślenia: Jak i jak często monitorujesz ceny bezpośredniej konkurencji? Co robisz z tymi danymi?
