-
nowość
Najlepsze opowiadanie na świecie - ebook
Najlepsze opowiadanie na świecie - ebook
Oto niebagatelny zbiór opowiadań Rudyarda Kiplinga, ułożony przez jego wielbiciela, Jorge Luisa Borgesa. Borges często – pośrednio lub wprost – dawał wyraz swoim zachwytom opowiadaniami tego autora. Niniejszy tom został ułożony według borgesowskich wskazań. Prezentujemy teksty nietłumaczone dotąd na język polski i takie, które miały już swój przekład. Wszystkie w premierowym przekładzie Macieja Świerkockiego.
„Okoliczność, że pisywał książki dla dzieci, umniejszyła, być może, jego chwałę […]. Był mistrzem opowiadania, od pierwszych tekstów, prostych i krótkich, aż po ostatnie, nie mniej złożone i bolesne niż utwory Henry’ego Jamesa” (J.L. Borges).
Ta publikacja spełnia wymagania dostępności zgodnie z dyrektywą EAA.
Spis treści
SPIS TREŚCI
Budowniczowie mostów 5
„Najlepsze opowiadanie na świecie” 56
Upiorna riksza 100
Człowiek, który chciał być królem 136
Madonna okopów 192
Oko Allaha 221
W domu Suddhoo 255
Brzask zaprzepaszczony 267
Wojna sahibów 302
W Antiochii, w tamtejszym kościele 330
One 360
Brama Stu Smutków 396
Mary Postgate 405
Dom życzeń 430
Na miejskim murze 459
Ogrodnik 494
Granice przyzwoitości 512
Człowiek, który był 521
Dyletantyzm 545
| Kategoria: | Literatura piękna obca |
| Zabezpieczenie: |
Watermark
|
| ISBN: | 978-83-8442-051-5 |
| Rozmiar pliku: | 1,6 MB |
FRAGMENT KSIĄŻKI
² Companion of the Most Exalted Order of the Star of India (CSI) – odznaczenie ustanowione przez królową Wiktorię w 1861 roku, uznawane za wyższe od CIE.
³ Nazwa fikcyjna, za którą kryje się most Malviyi (pierwotnie most Dufferina), otwarty w 1887 roku.
⁴ Aluzja do Księgi Rodzaju 1,31.
⁵ Tak nazywano uczelnię Royal Indian Engineering College of Civil, położoną w pobliżu Englefield Green w Surrey (zamkniętą w roku 1906), gdzie w trakcie trzyletnich studiów szkolono inżynierów do pracy w Indiach, Burmie i Sudanie. Jej absolwenci cieszyli się dobrą opinią.
⁶ Nadmorski lud indyjski ze stanu Gudźarat.
⁷ Dzisiejszy Valsad – miasto w okręgu Surat w Gudźaracie.
⁸ Miasto w Queensland na wschodnim wybrzeżu Australii.
⁹ Miasto nad zatoką Kutch, dwieście pięćdziesiąt mil na północ od Bulsaru.
¹⁰ Chodzi o British India Steam Navigation Company. Peroo zniekształca w wymowie ostatni człon tej nazwy.
¹¹ Chota Sahib (hind.) – Mały Pan. Dużym Panem (Burra Sahib) Peroo nazywa szefa, Findlaysona.
¹² RMS „Quetta”, statek należący do British India Steam Navigation Company, zatonął 28 lutego 1890 roku u wybrzeży Australii wskutek zderzenia z podwodną skałą. Zginęły sto trzydzieści cztery z dwustu dziewięćdziesięciu dwóch osób na pokładzie.
¹³ Prawdopodobnie neologizm oznaczający „człowieka-pawiana” albo po prostu głupca.
¹⁴ Tuticorin – ważny port na południowym krańcu południowoindyjskiej linii kolejowej (South Indian Railway) w stanie Tamilnadu.
¹⁵ Poojah (hind.) – hołd, cześć.
¹⁶ Tar (hind.) – telegram, depesza.
¹⁷ Ramganga – dopływ Gangesu.
¹⁸ Ghaut, Lataoli – miasteczka nad Gangesem, w jego górnym biegu.
¹⁹ Duży kanał łączący miasta Delhi i Kanpur.
²⁰ McCartney zapewne służył kiedyś w angielskiej kawalerii i umie zagrać tylko sygnał „do stajni”.
²¹ Być może chodzi o most Sunam, który znajdował się na trasie dawnej South Indian Railway.
²² Region historyczny i płaskowyż w Indiach na pograniczu Radźputany i Madhja Pradeś.
²³ Por. Księga Rodzaju 8,9: „Gołębica, nie znalazłszy miejsca, gdzie by mogła usiąść, wróciła do arki, bo jeszcze była woda na całej powierzchni ziemi” (nieoznaczone cytaty biblijne za Biblią Tysiąclecia, wyd. IV).
²⁴ Manifestacja Śiwy.
²⁵ Jeden z symboli Kriszny, czczony jako wcielenie Wisznu.
²⁶ Symbol Indry, jednego z najstarszych bóstw indyjskich, podporządkowanego później wielkiej triadzie (Brahma, Wisznu, Śiwa).
²⁷ Zwierzę, na którym jeździ bogini Kali, towarzyszka życia Śiwy. U Kiplinga Tygrysica wydaje się wcieleniem Kali, jej manifestacją.
²⁸ Hanuman, bóg-małpa, należący do najstarszych bóstw indyjskich, jeden z bohaterów Ramajany.
²⁹ Wcielenie boga-małpy; tu jednak, jak wynika z dalszej części opowiadania, wcielenie boga Bhajrawy.
³⁰ Wcielenie ducha wielkiej rzeki Ganges, czyli Matki Gangi.
³¹ Trąba i kły należą do słonia Ganeśi, boga mądrości i dowódcy wojsk pomniejszych bóstw indyjskich. Ganeśa jest także czczony przez księgowych, lichwiarzy i bankierów.
³² W dawnych Indiach dowódca fortu albo dzielnicy miasta; strażnik.
³³ Fizyczna postać bogini Śitawy, jednej z dziesięciu manifestacji Kali, osioł zwany Mata; w Indiach wierzono, że osły roznoszą ospę, zwierzęta te traktowano więc wyjątkowo brutalnie i okrutnie.
³⁴ Czyli przed Śiwą.
³⁵ Być może chodzi o most nad cieśniną Palk, a także o aluzję do teorii Darwina.
³⁶ Hindusi często porównywali Brytyjczyków do małp; istnieje także legenda o pochodzeniu Brytyjczyków od Hanumana i jednej z jego służących.
³⁷ Bhajrawa – jedna z ważniejszych i straszniejszych manifestacji Śiwy, czarny mężczyzna przedstawiany w fartuchu z ludzkich kości.
³⁸ Miasto (i okręg) w stanie Uttar Pradeś, gdzie Ganges łączy się z rzeką Jamuną.
³⁹ Czyli chrześcijaństwa.
⁴⁰ Gopi – mleczarki, dojarki.
⁴¹ U Kiplinga niepoprawnie „Karmy” („karma” jest filozoficznym pojęciem hinduistycznym i buddyjskim); Kama to bóg miłości, mąż Rati, bogini rozkoszy. Papuga jest jego świętym ptakiem i symbolem.
⁴² Lota (hind.) – naczynia, garnki, dzbany.
⁴³ Komentarze angielskie wskazują, że chodzi o Bhajrawę, ale kontekst temu przeczy. Najprawdopodobniej autor ma na myśli Hanumana.
⁴⁴ Mowa o ludziach stojących bardzo nisko w hierarchii kastowej, którzy żywili się nieczystymi zwierzętami, takimi jak szczury czy psy.
⁴⁵ Według mitologii indyjskiej jeden dzień dla Brahmy to prawie cztery i pół miliarda lat.
⁴⁶ Tufan (arab.) – sztorm, burza morska. Od tego słowa pochodzą angielski „typhoon” i polski „tajfun”.
⁴⁷ Rao – pomniejszy radża.
⁴⁸ Nazwa najprawdopodobniej fikcyjna.
⁴⁹ Indyjska miara długości, różna w różnych częściach kraju. Tu prawdopodobnie jeden koss równa się dwóm milom angielskim, woda zniosłaby zatem Findlaysona czternaście mil w dół rzeki.